Oddział PTL w Warszawie - historia i współczesność

Oddział Warszawski PTL utworzono w 1927 roku. Stało się to po przekształceniu Małopolskiego Towarzystwa Leśnego w Polskie Towarzystwo Leśne, co miało miejsce na walnym zjeździe MTL we Lwowie w 1925 roku. Na pierwszym zebraniu Rady Naczelnej PTL w grudniu 1925 roku utworzono trzy oddziały regionalne Towarzystwa, odpowiadające zasięgiem obszarom byłych zaborów, z siedzibami: we Lwowie, Poznaniu i Warszawie.

Oddział Warszawski, zawiązany 22 marca 1927 roku, z początku obejmował obszar dawnego zaboru rosyjskiego. Pierwszym przewodniczącym był hrabia Zygmunt Broel-Plater, rok później wybrany prezesem całego PTL, a zastępcą Józef Miłobędzki. W roku 1931 Oddział liczył 164 osób; 88 stanowili członkowie Związku Właścicieli Lasów, a 76 - pracujący w różnych gałęziach leśnictwa. W roku 1937 zasięg terytorialny Oddziału zmniejszył się po wyodrębnieniu Oddziału Ziem Północno-Wschodnich w Lidzie. Oddział Warszawski PTL w okresie międzywojennym zorganizował m.in. akcje: przeciwko projektowi likwidacji Departamentu Leśnictwa, także  parcelacji Lasu Wawerskiego i opracował memoriał w/s podatku majątkowego.

Działalność Towarzystwa po przerwie, spowodowanej II wojną światową, wznowiono w roku 1946. Liczyło ono wtedy 10 oddziałów, w tym 9 związanych z regionalnymi dyrekcjami i Oddział Stołeczny w Warszawie, nie związany z żadną dyrekcją. Członkami Oddziału Stołecznego byli pracownicy Wydziału Leśnego SGGW, Ministerstwa Leśnictwa, Instytutu Badawczego Leśnictwa, PAGED-u oraz leśnicy z Komisji Planowania Gospodarczego.
Stan osobowy Oddziału rósł wraz z dołączaniem kół powstających przy kolejnych instytucjach centralnych i jednostkach terenowych. Maksymalnie Oddział liczył 291 osób w roku 1964. Obecnie ma 289 członków. Są to osoby  zatrudnione m.in w Biurze Urządzania Lasu i Geodezji Leśnej, Dyrekcji Generalnej Lasów Państwowych, Instytucie Badawczym Leśnictwa, Kampinoskim Parku Narodowym, Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych w Warszawie, na Wydziale Leśnym SGGW oraz w Nadleśnictwach: Celestynów, Chojnów, Jabłonna, Łochów, Mińsk i Sokołów.

Członkowie Oddziału Warszawskiego uczestniczą czynnie w działalności Zarządu Głównego. Brali więc udział w przygotowywaniu wielu dokumentów Towarzystwa, dotyczących spraw leśnictwa i ochrony przyrody w Polsce. Były to m.in.: „Memoriał w sprawie organizacji leśnictwa w Polsce” (1947), „Memoriał w sprawie katastrofalnego stanu lasów i gospodarki leśnej w kraju” (1956) i „Memoriał o stanie lasów i możliwości zwiększenia produkcyjności gospodarstwa leśnego w Polsce” (1968) oraz „Raport o stanie lasów i gospodarstwa leśnego” (1982) i „Stanowisko PTL w sprawie  rządowego projektu ustawy o reprywatyzacji i rekompensatach” (1998).

W ciągu ostatnich 15 lat Oddział Warszawski organizował prawie każdego roku przynajmniej jedną sesję terenową w kraju; W 2005 roku była to sesja na temat zamierania dębów. Odbyła się w Nadleśnictwie Jabłonna, a referat wiodący pt.: „Konsekwencje hodowlane zamierania dębów” przedstawił członek Oddziału, zarazem członek honorowy PTL, prof. Eugeniusz Bernadzki. W 2006 roku, zorganizowano sesję o sośnie, wspólnie z Oddziałem PTL w Płocku, na terenie Nadleśnictwa Gostynin; główny referat pt.: „Sosna na Mazowszu - historia, teraźniejszość, przyszłość” przedstawił członek Oddziału, prof. Jan Zajączkowski.

W ciągu ostatnich kilkunastu lat Oddział organizował bądź współorganizował kolejne sesje terenowe. W 2009 roku była to sesja na temat restytucji lasów na terenach okalających Zakłady Azotowe w Puławach. W czerwcu 2010 r. w Warszawie miała miejsce sesja tematyczna „Problemy lasów miejskich”, zorganizowana wspólnie z zarządem Lasów Miejskich Warszawy. Z kolei w 2010 roku, na terenie nadleśnictwa Celestynów odbyła się sesja wyjazdowa poświęcona edukacji leśnej.

W dniach 8 - 10 września 2011 Oddział Warszawski PTL był gospodarzem  111 Zjazdu Delegatów Oddziałów. Spotkanie odbyło się w siedzibie Instytutu Badawczego Leśnictwa. Sesja naukowa tego corocznego spotkania członków PTL odbyła się od hasłem:  „Lasy Polski, Europy i świata”. Wygłoszono 9 referatów. Ich  autorami byli Janusz Zaleski, wówczas wiceminister środowiska, prof. Piotr Paschalis-Jakubowicz, dr Roman Michalak, prof. Andrzej Klocek, dr Wojciech Fonder, dr Marian Pigan, prof. Tomasz Zawiła-Niedźwiecki dr hab. Tomasz Oszako, oraz prof. Andrzej Grzywacz, przewodniczący ZG PTL.

W 2014 r. zorganizowano sesję terenową w Nadleśnictwie Mińsk, poświęconą pozaprodukcyjnym funkcjom lasu. Zwiedzano m.in.  rezerwat „Jedlina” oraz obiekty przyrodnicze (rezerwaty, obszary Natura 2000 i miejsca ochrony strefowej gniazd bielika) w leśnictwie Jeziorek. W  2015 roku w Nadleśnictwie Łochów odbyła się sesja, poświęcona łowiectwu. Referat wiodący na ten temat p.t.: „Łowiectwo - historia, teraźniejszość, przyszłość”, wygłosił prof. Andrzej Tomek. Uczestnicy tego spotkania mieli również okazję zapoznać się z miejscową hodowlą kuropatw w wolierach.
Oddział Warszawski PTL we wspomnianym 15-leciu był też dwukrotnie współorganizatorem wyjazdów zagranicznych: w 2007 roku -  do Lwowa, a w 2012 - była to wymiana z Hesją. 

Tradycją Oddziału Warszawskiego są spotkania opłatkowe, którym od trzech lat towarzyszy wspólne kolędowanie. Od 2014 roku współgospodarzem tych spotkań jest ks. kan. Wiktor Ojrzyński, członek Zarządu Oddziału. Odbywają się one na terenie parafii Podwyższenia Krzyża Świętego w Warszawie-Jelonkach, której proboszczem jest ksiądz Wiktor. W 2014 roku gościem specjalnym tego spotkania, które odbywa się z początkiem stycznia, był Jerzy Stachurski z Nadleśnictwa Szprotawa, autor wydanej w 2012 roku płyty „Leśna kolęda”.

Wśród pięciu powojennych prezesów PTL, czterech było członkami Oddziału PTL w Warszawie: Franciszek Krzysik, Andrzej Szujecki, Andrzej Gorzelak i Andrzej Grzywacz.

(Tekst przygotowano na podstawie opracowania S. Dunikowskiego z 2008 roku pt.: Zarys historii Oddziału Warszawskiego Polskiego Towarzystwa Leśnego oraz rocznych i kadencyjnych sprawozdań Oddziału)